“Eski çamlar bardak oldu” deyiminin günümüz futbolundaki karşılığı, geçmişin zarif futbol sanatçılarının yerini tamamen mekanik ve atletik oyuncuların almış olmasıdır. Futbolun neredeyse atletizmin bir alt dalına dönüşmesi, bu oyunu saf bir aşkla seven herkesi endişelendiriyor.
Çok değil, kısa bir süre öncesine kadar yeşil sahalarda kelimenin tam anlamıyla futbol sanatçıları izlerdik. Bu estetiği yaşatan sayısız isim saymak mümkün: Diego Maradona, Michael Laudrup, Roberto Baggio, Dennis Bergkamp, Gheorghe Hagi, Zinedine Zidane, Ronaldo (R9), Ronaldinho, Lionel Messi… Bir dönem bu dehaların resital sunduğu sahalarda artık daha çok durmaksızın koşan, güce ve tempoya dayalı oyuncuları izliyoruz.
Bu dönüşüm, futbolu tanımlayan kavramlara bile yansıdı. Eskiden saha içindeki ustalar; “Top cambazı”, “Maestro”, “Ordinaryüs”, “Profesör” ya da “Sihirbaz” gibi unvanlarla anılırken, günümüz futbolcuları “Cyborg”, “Pitbull”, “Kasırga” ya da “Köpekbalığı” gibi daha sert ve endüstriyel benzetmelerle tanımlanıyor.
Peki, “eski çamların bardak olması” sürecinin asıl sorumlusu kim? Yetenek eksikliği mi, sabırsız taraftarlar mı, teknoloji mi, yoksa teknik direktörler mi?
Ben bu dramatik dönüşümün en büyük sorumlusunun teknik direktörler olduğunu düşünüyorum. Günümüz teknik adamları, geçmişin büyük futbol sanatçılarına bugün bile tahammül edemezdi; onlara doğaçlama yapma, inisiyatif kullanma ya da risk alıp top kaybetme özgürlüğü tanımazlardı. Üstelik bu mekanik kültür artık altyapılardan itibaren çocukların zihnine işleniyor.
Antrenmanların büyük bölümü güç, hız ve dayanıklılık üzerine kurulurken; oyuncu seçimlerinde atletizm çoğu zaman saf tekniğin önüne geçiyor. Bu nedenle eski dönemlerde gördüğümüz o özgün yeteneklerin filizlenmesine yeterince alan kalmıyor.
Bugün endüstriyel başarının kaçınılmaz bir gerekliliği gibi görünen bu sistem, elbette sonuç veriyor. Ancak bir gerçek var: Bu ezberci düzenden uzaklaşıp oyuna yeniden ruh katacak teknik adamlar ortaya çıkmadıkça, yeşil sahalarda o eski futbol sanatçılarını yeniden görmek giderek zorlaşacak.
